باعرشیان

علی علیه‌السلام می‌فرماید : همانا دنیا واپسین دیدرس انسان کور دل است و در فراسوی آن چیزی نمی‌بیند ؛ اما انسان آگاه و بصیر نگاهش از دنیا فراتر می‌رود و می‌داند که سرای حقیقی در ورای این دنیاست .پس از دنیا دل و دیده بر می‌گیرد و کور دل به آن می‌نگرد .بصیر از آن توشه بر می‌گیرد و کور دل برای آن توشه فراهم می‌آورد

دسته اول ،دیده عقل آن‌ها نزدیک بین است ، آینده خود و جهان را نمی‌بینند و ادراکات آن‌ها در محسوسات خلاصه می‌شود و به تعبیر زیبای قرآن :

•          یَعْلَمُونَ ظَاهِرًا مِّنَ الْحَیَاةِ الدُّنْیَا وَهُمْ عَنِ الْآخِرَةِ هُمْ غَافِلُونَ (روم -7)

•          از زندگی دنیا ظاهری را می‌شناسند و حال آنکه از آخرت غافلند .

•          این دسته هر چند به ظاهر بینا هستند ولی در فرهنگ قرآنی کور محسوب می‌شوند .

•          امام علی علیه‌السلام می‌فرماید: نه هر که دلی دارد خردمند است و نه هر که گوشی دارد نیک شنونده است و نه هر که دیده‌ای دارد بیننده است .

•          دسته دوم ، جامع نگر و واقع نگرند ؛ هم نزدیک را خوب می‌بینند و هم دور را ، ادراک آن‌ها در محسوسات خلاصه نمی‌شود ؛ هم خانه دنیا را می‌بینند و هم خانه آخرت را ، در فرهنگ قرآن و حدیث ، این دسته از مردم بصیر نامیده می‌شوند بنا بر این بصیرت و هشیاری در فرهنگ قرآنی به معنای جامع نگری و آینده نگری علمی و عملی است و کسانی بصیر نامیده می‌شوند که در پرتو بینش صحیح ، در جهت تأمین منافع مادی و معنوی و دنیا و آخرت خود حرکت کنند.